A - B - C - D - E - F - G - H - I - J - K - L - M - N - O - P - R - S - T - U - W - Z

---

PROMIENIOWANIE RENTGENOWSKIE

promienie X; promieniowanie elektromagnetyczne o fali długości od ok. 0,0001 nm do ok. 100nm, powstające w wyniku hamowania cząstek naładowanych przez materię (tzw. promieniowanie hamowania) lub w rezultacie przejścia elektronów w atomach (zjonizowanych w powłoce wewnętrznej, np. przez bombardowanie materii elektronami) z poziomów o wyższej energii na poziomy o energii niższej (tzw. promieniowanie charakteystyczne, rentgenowskie widmo). Źródłem PR. są różnego rodzaju lampy rentgenowskie, pierwiastki promieniotwórcze, akceleratoy cząstek, a także wiele ciał niebieskich. RR. dzieli się na: promieniowanie miękkie, o większej długości fali, mniej przenikliwe, i promieniowanie twarde, o mniejszej długości fali, bardziej przenikliwe. Podczas przechodzenia przez materię promieniowanie to jest absorbowane i rozpraszane; ulega dyfrakcji, interferencji, polayzacji, załamaniu i całkowitemu odbiciu; powoduje zaczernienie emulsji fotograficznej, wywołuje jonizację gazów, fluorescencję i fosforescencję niektóych substancji, reakcje fotochemiczne i zmiany w komórkach organizmów (mutacja). Jest dla oka jest niewidzialne, wykrywa się je i bada m.in. za pomocą ekranu luminescencyjnego, błon fotograficznych, liczników: Geigera-Mullera, scyntylacyjnych proporcjonalnych. R. jest wykorzystywane m.in.: do celów leczniczych (rentgenodiagnostyka, rent genoterapia), badania składu chemicznego sub stancji (rentgenospektralna analiza) oraz badania struktur kyształów (kystalografia rentgenowska rentgenostrukturalna analiza). Zostało odkryte w 1895 r. przez W.C. Roentgena.