Anatomia - układ chłonny

Anatomia - układ chłonny



Pierwsza linia odporności


Układ chłonny, zwany limfatycznym, jest częścią układu krążenia. Układ nie tylko odciąga z tkanek nadmiar płynów, ale również stanowi pierwszą linię obrony odpornościowej ustroju. Jego działanie można porównać do drenowania pól, które trzeba osuszyć z nadmiaru wody.


Układ chłonny obsługuje cale ciało. Zanim limfa powróci dużymi naczyniami do układu krążenia, musi przepłynąć prze? węzły chłonne. Na blaszkach tkanek węzłów chłonnych skupione są duże ilości białych krwinek. Znajdują się wśród nich komórki odgrywające zasadniczą rolę w reakcjach odpornościowych organizmu. Są lam więc limfocyty, które rozpoznają wroga i mobilizują układ odpornościowy do akcji, fagocyty, które pożerają i niszczą. Ta zapora złożona z białych krwinek sprawdza, czy w płynie nie ma obcych ciał oraz usuwa z chłonki czynniki patologiczne (drobnoustroje patologiczne). Dlatego na początku infekcji - wówczas, gdy do akcji wkracza układ odpornościowy - węzły chłonne są często obrzmiałe.
W organizmie człowieka odbiera on nadmiar płynów z wszystkich tkanek i przekazuje je do naczyń krwionośnych ustroju. Po to, aby pełnić dobrze tę funkcję. wyposażony jest w sieć naczyń zbiorczych, które oprócz lego ułatwiają mu następne zadanie, a mianowicie nadzorowanie tkanek przez elementy układu odpornościowego. Układ immunologiczny jest przez cały czas gotowy do interwencji. We wszystkich tkankach naszego ustroju, a także w przestrzeniach międzykomórkowych znajduje się płyn zwany zewnątrz komórkowym. Płyn ten wydostaje się z włosowatych naczyń krwionośnych, wpływa i wypływa z komórek podczas toczących się w nich procesów przemiany materii. Płyn zewnątrzkomórkowy składa się głównie z wody oraz rozmaitych składników, np. cząsteczek rozpuszczonych związków chemicznych. a nawet bakterii chorobotwórczych. Przewody chłonne rozpoczynają się chłonnymi naczyniami włosowatymi, ślepo zakończonymi rurkami, które znajdują się w pobliżu włośniczek krwionośnych. Płyn komórkowy wnika do naczyń limfatycznych. które łączą się z innymi naczyniami, tworząc większe przewody chłonne, aż do powstania węzłów chłonnych. Węzły chłonne stanowią swego rodzaju filtr dla limfy i wzbogacają ją w limfocyty Od węzłów chłonnych odchodzą naczynia limfatyczne do głównych pni limfatycznych: przewodu piersiowego i przewodu limfatycznego prawego. Bezpośrednie połączenie przewodów chłonnych z naczyniami krwionośnymi następuje w kątach żylnych (miejsce połączenia żyły szyjnej wewnętrznej z żyłą podobojczykową. W ten sposób limfa odpływa do naczyń żylnych, którą płynie krew do serca. Włosowate naczynia limfatyczne biorą swój początek miedzy innymi w kosmkach jelitowych, skąd transportują do krwi tłuszcze wchłonięte w jelicie cienkim. Przepływając przez naczynia limfoidalne, którymi są grasica, śledziona i węzły chłonne, limfa zbiera z nich i przenosi do krwi limfocyty, komórki biorące udział w procesach odpornościowych.

Zastawki naczyń chłonnych
Naczynia chłonne podobne są do żył, gdyż występują w nich zastawki, ale znacznie liczniej. Zastawki nadają charakterystyczny wygląd naczyniom chłonnym; układają się w regularnych odległościach, powodując zwężenia i poszerzenia naczynia chłonnego. Na swoim przebiegu występują tak blisko siebie, że naczynie wypełnione limfą upodabnia się do różańca Zastawki przeważnie Składają się z dwóch płatków. Zapobiegają one, podobnie jak w żyłach, cofaniu się i prąd skierowany jest w jedną stronę.

Węzły chłonne
Kształt węzłów chłonnych jest bardzo różny: okrągławy, spłaszczony, nerkowaty. W zależności od tego, w której części ciała się znajdują, mogą mięć różne zabarwienie, np. węzły położone przy płucach mogą mieć zabarwienie granatowo-stalowe z powodu pyłu węglowego, w niektórych naczyniach są mleczne, w 2wiązku z przepływem przez nie limfy obfitującej w tłuszcze. a położone w pobliżu śledziony i wątroby są brązowe z powodu barwnika krwi. Wielkość węzłów waha się w szerokich granicach od mikroskopowej do około 3 cm. Układają się one w grupy, najczęściej od 2 do 15, lecz czasem występują pojedynczo. Każda część ciała, każdy narząd wysyła swą limfę do jednej lub kilku grup węzłów, które przecedzają limfę. Jeżeli dany narząd jest chory, wtedy grupa węzłów wykazuje odczyn obronny - obrzmiewają. Nabrzmiałe węzły chłonne położone pod skórą są wyczuwalne jako stwardniałe grudki. Wskazuje nam to, że w obrębie obszaru, 2 którego dopływa limfa, toczy się proces chorobowy. Ponieważ w węzłach chłonnych zagnieżdżają się przerzuty nowotworów, znajomość topografii naczyń ma wielkie znaczenie dla lekarza. Gdy następuje usunięcie węzłów, to odrodzenie tkanki limfatycznej jest już niemożliwe.

Limfa
Limfa jest płynem układu naczyń limfatycznych. Jej właściwości fizykochemiczne są zbliżone do osocza krwi i płynu międzykomórkowego. Limfa po przepłynięciu przez węzły chłonne zawiera w swoim składzie limfocyty. Skład chemiczny limfy zależy w dużym stopniu od narządu, z którego ona odpływa, np. limfa odpływająca z przewodu pokarmowego zawiera dużo ciał tłuszczowych. wchłoniętych 2 przewodu pokarmowego.

Tkanka chłonna pozawęzłowa
Omawiając pracę i znaczenie układu chłonnego nie można nie wspomnieć o jeszcze innych skupiskach chłonnych. Należy do nich pierścień gardłowy, grudki chłonne samotne i skupione oraz w sieci większej. Pierścień gardłowy składa się z kilku migdałków: podniebiennych, trąbkowych, gardłowego (trzeci) i językowatego. Wspólną cechą wszystkich migdałków jest obecność pod ich nabłonkiem tkanki chłonnej. Tkanka chłonna migdałków składa się z grudek, w których wyróżnić można ogniska rozmnażania. Produkcja limfocytów może okresowo nasilać się w zależności od inwazji bakteryjnych i sil odpornościowych ustroju. Grudki chłonne samotne to małe skupiska tkanki chłonnej wielkości ziarna prosa. Występują one w całym jelicie cienkim w błonie śluzowej i podśluzowej. Naczynia chłonne otaczają grudki gęstą siecią.
Grudki chłonne skupione to skupiska (do 400) grudek samotnych. Występują w jelicie krętym, a wielkością mogą dochodzić do 3 cm. Naczynia chłonne otaczają grudki gęstą siecią i odprowadzają limfocyty z ośrodków rozmnażania. Część limfocytów może migrować bezpośrednio do światła naczynia. Liczne grudki chłonne znajdują się w błonie śluzowej i podśluzowej wyrostka robaczkowego Sieć większa pokrywa jak fartuszek pętle jelitowe. W sieci większej przebiegają liczne naczynia chłonne. Szczególnie obficie układają się wokół Skupisk tkanki chłonnej o szarobiaławym zabarwieniu.
Naczynia włosowate występują prawie w każdym narządzie. Wyjątkiem są te narządy, które nie mają rozwiniętej sieci naczyń krwionośnych, tj. tkanka chrzestna, twardówka, rogówka, ciało szkliste oka, warstwa nabłonkowa naskórka i błona śluzowa. Poza tym w łożysku, mózgowiu oraz rdzeniu kręgowym nie stwierdzono obecności naczyń chłonnych, mimo że mają bogato rozwiniętą sieć naczyń włosowatych krwionośnych.


Tagi: odpornosc uklad chlonny wezly chlonne limfa naczynia wlosowate




Strona niezależnego Dystrybutora nie jest własnością firmy Akuna Polska Sp. z o.o., która nie
ponosi odpowiedzialności za informacje na niej podane.